PREDAVANJE PROF. DR VALENTINE D. PITULIĆ

PREDAVANJE PROF. DR VALENTINE D. PITULIĆ

U okviru Trećeg Vidovdanskog festivala knjige, u ponedeljak 25. juna 2018. u prostoru e-čitaonice, prof. dr Valentina Pitulić održala je predavanje o Značenju božura u narodnim umotvorinama sa KiM. Autorka dela Semantika božura podseća da su se istraživači srpske narodne poezije bazirali na korpusu narodnih pesama koje je sakupio Vuk Stefanović Karadžić i da je narodno stvaralaštvo sa teritorije Kosova i Metohije donekle zanemarivano.

Prof. dr Valentina Pitulić naglasila je da se o značenju bilja u srpskoj narodnoj religiji pisalo relativno malo, ali i da je kult bilja u srpskom narodu bio veoma razvijen i što je očuvan jeste to što je isti crkva prihvatila i hristijanizovala.

Predavač u daljem toku napominje da ako krenemo tragom semantičkog značenja božura u narodnom verovanju Srba, treba da pođemo od toga da je božur sačuvan u predanju kao cvet nastao iz krvi junaka koji su učestvovali u boju važnom za očuvanje etnopsihološke zajednice. Božur je nikao iz krvi kosovskih junaka. U nekim predanjima beli božur postao je crven i na taj način, kao i sami ratnici, doživeo je izvesnu transformaciju.

„Posvećeno mesto, gde raste božurov cvet, ušlo je u narodno predanje i naši naučnici bavili su se uglavnom značenjem božura kao cveta krvi. Međutim, u tumačenju njegovog značenja treba napraviti korak dalje, i to regresivnim postupkom, koji otkriva njegovo dublje značenje u prostoru i vremenu pre Kosovskog boja.“ Treba potražiti ključ za dešifrovanje smisla božura u vremenu pre Kosovske bitke.

U lirskim pesmama sa Kosova i Metohije, koje su se pevale pre Kosovskog boja  pominje se gora božurova kao tabuisano mesto, zabranjen, omeđen prostor, sakralno mesto inicijacije.

Novo svetlo u semantičku ravan o božuru unosi nekoliko zapisa iz Homolja (zapisani tokom 90-tih godina HH veka), jer su „pojedine pesničke slike, budući da su putujući kroz vreme pretrpele znatne promenem bile pravi izazov za tumačenje njihove dualističke prirode“.

Nakon završetka predavanja kruševačka publika imala je priliku da se upozna i razgovara sa prof. dr Valentinom Pitulić, predavačem na Katedri za srpski jezik i književnost Univerziteta u Prištini sa privremenim sedištem u Kosovskoj Mitrovici.

Treba napomenitu da je naša gošća i član Upravnog odbora Udruženja folklorista Srbije.